شهرنوش پارسى پور در ٢٨ بهمن سال ١٣٢٤، برابر با ١٧ فوريه سال ١٩٤٦در شهر تهران به دنيا آمد. پدر او در ابتدا قاضى دادگسترى بود كه بعد استعفا داده و به كار وكالت روى آورد. مادرش خانه دار بود. شهرنوش پارسى پور تحصيلات دبستان و دبيرستان را در شهرهاى تهران و خرمشهر به پايان رسانيد. او دوره دوم دبيرستان را به طور متفرقه خواند و در همان حال در سازمان آب و برق خوزستان به كار اشتغال داشت. سپس براى ادامه تحصيل در دانشگاه به تهران آمد. در آغاز در كارخانه توليد دارو به عنوان ماشين نويس حسابدارى به كار مشغول شد و سپس به سازمان راديو و تلويزيون ملى ايران رفت و از كار دفترى شروع كرد و بعد تهيه كننده برنامه زنان روستائى شد. چند سالى به اين كار اشتغال داشت و بعد به عنوان اعتراض به اعدام خسرو گلسرخى و كرامت الله دانشيان از كار در اين سازمان استعفا داد و خود را وقف نوشتن كرد.
در پائيز سال ١٣٥٣ توسط ساواك دستگير شد و به مدت ٥٤ روز در زندان بود. در سال ١٣٥٥ از كشور خارج شد و به پاريس رفت. در اين شهر به دليل علاقه به فلسفه چين باستان مشغول مطالعه در زمينه زبان و تمدن چين گرديد. چهار سال بعد، به دليل انقلاب ايران و از ميان رفتن منابع مادى زندگى به ايران بازگشت. در تابستان ١٣٦٠، به دليل يك سوء تفاهم به همراه مادر و دو برادرش دستگير گرديد. از تاريخ مرداد ١٣٦٠ تا آخرين روز اسفند ١٣٦٤ بدون هيچگونه حكم و اتهام در زندان به سر برد. شرح اين ماجرا در كتاب “خاطرات زندان” نوشته شده است. در تابستان سال ١٣٧٠ به دليل انتشار كتاب “زنان بدون مردان” دوباره و اين بار بوسيله كميته منكرات دستگير و روانه زندان شد. نزديك به دو ماه در زندان بود و با قرار دادن وثيقه از زندان آزاد گرديد. در سال ١٣٧١ براى سخنرانى به چندين كشور مختلف دعوت شد. از آنجائى كه خانه خاله او در گرو زندان او بود به دادسرا رفته و خودش را معرفى كرد و خانه آزاد گرديد. نزديك به دو ماه نيز در اين زندان به سر برد و به كفالت مرحوم سيروس طاهباز از زندان آزاد گشت و به امريكا رفت.
چند ماهى در سراسر امريكا سفر كرد و سپس به كانادا رفت و از آنجا روانه سوئد، نروژ، اتريش، انگلستان و فرانسه شد. در انگلستان براى دومين بار دچار حمله بيمارى شوريدگى- افسردگى شد. پس از يك سال سفر به دور دنيا به ايران بازگشت. از آنجائى كه چاپ كتاب هاى او در ايران ممنوع اعلام شده بود و منبع درآمد ديگرى نداشت در سال ١٣٧٣ به امريكا بازگشت و از همان موقع به عنوان يك پناهنده سياسى در اين كشور اقامت دارد. در اين حد فاصل چندين بار به كشورهاى سوئد، آلمان، انگلستان، فرانسه، هلند و مراكش سفر كرده است. در حد فاصل سالهاى ٢٠٠٣ و ٢٠٠٤، به مدت يك سال به عنوان نويسنده ميهمان در شهر پروويدنس، ميهمان دانشگاه براون بوده است. او دوبار به دريافت جايزه هيلمن-هامت نائل گرديده است.

كارنامه زندگى خصوصى شهرنوش پارسى پور به قرار زير است:

او در سال ١٣٤٥ با ناصر تقوائى، نويسنده و كارگردان موفق آشنا شد و اين آشنائى اندكى بعد منجر به ازدواج گرديد. فرزند آنها على در سال ١٣٤٧ به دنيا آمد. در سال ١٣٥٢ دوران اين ازدواج به پايان رسيد، اما آن دو هميشه به عنوان دوستان خوبى براى يكديگر باقى ماندند. او از آن پس تنها زندگى مى كند.

كارنامه كارى شهرنواش پارسى پور دربرگيرنده آثار زير است:

نخستين فعاليت هاى ادبى او از سن شانزده سالگى با نوشتن مقاله و داستان براى نشريات مختلف آغاز شده است. در سن هيجده سالگى آغاز به نوشتن رمانى كرد كه به دليل سفر به تهران ناتمام ماند. در تهران به دليل ازدواج و كار در ادارات مختلف امكان فعاليت ادبى مستمر وجود نداشت. او موفق شد داستان هاى كوتاهى بنويسد كه بخشى از آنها در مجموعه “آويزه هاى بلور” توسط انتشارات رز به چاپ رسيده است. بخش ديگر كه داستان هاى به هم پيوسته است زير عنوان “تجربه هاى آزاد” به وسيله انتشارات سابق اميركبير (پيش از انقلاب) به چاپ رسيد. اين مجموعه داستان زير عنوان The Trial Offers در Chicago Anthology، كه به همت استاد مؤيد فراهم آمده و در برگيرنده ادبيات نوين فارسى ست به چاپ رسيده.

در سال ١٣٥٣، پس از استعفا از تلويزيون كار نوشتن رمان نيمه كاره هيجده سالگى، زير عنوان “سگ و زمستان بلند” آغاز گرديد اين رمان در اواخر همين سال در اختيار انتشارات امير كبير قرار گرفت. رمان در سال ١٣٥٥ وارد بازار شد. نويسنده در سال ١٣٥٦ در فرانسه دومين رمان خود را به عنوان “ماجراهاى ساده و كوچك روح درخت” به پايان رسانيد. رمان سگ و زمستان بلند به چاپ دوم رسيده بود كه انقلاب ايران آغاز گرديد. اين نكته نيز قابل ذكر است كه چند سالى پيش از انقلاب يكى از داستان هاى كوتاه شهرنوش پارسى پور براى كودكان، زير عنوان “توپك قرمز” از طرف كانون پرورش كودكان و نوجوانان به چاپ رسيده بود.

همراه با انقلاب چاپ آثار ادبى متوقف شد و بازار كتاب هاى جلد سفيد رونق گرفت. نويسنده مجموعه داستان هاى “زنان بدون مردان” را نيز در تهران و فرانسه نوشته بود كه اميدى به چاپ آنها نمى رفت.

در سال ١٣٦١، در زندان قزل حصار در كرج نويسنده از رئيس زندان اجازه گرفت و با اين شرط كه هرگز اثر خود را براى هيچيك از زندانيان نخواند آغاز به نوشتن رمان “طوبا و معناى شب كرد”. ده دفترى فراهم آمده و رمان به نيمه خود رسيده بود كه بند نويسنده را عوض كردند و داستان را به زور از او گرفتند. نويسنده شاهد بود كه چگونه توابان دست نوشته هاى او را مى خوانند. يك سال و نيم بعد، با تغييراتى كه در كادر رهبرى زندان پيدا شد و دار و دسته آيت الله منتظرى زندان را در اختيار خود گرفتند دفترچه ها را به نويسنده پس دادند. او نيز با مشاهده آن كه به طور كلى با خود سانسورى نوشته و تازه نوشته نيمه كاره را ده ها نفر خوانده اند كتاب را پاره پاره كرد و به آتش سپرد.
در پائيز و زمستان ١٣٦٥، در حالى كه يك كتابفروشى را راه انداخته بود تا سد جوع كند شروع به بازنويسى كتاب كرد. در آخرين روزهاى اسفند ماه سال ١٣٦٥، دوباره به دادستانى انقلاب مراجعه كرد تا همانطور كه مقرر كرده بودند خود را هرماه يكبار به آنجا معرفى كند. در پاسخ و پرسش از او خواستند كه نام كسانى را كه به كتابفروشى او مراجعه مى كنند در اختيار دادستانى انقلاب قرار دهد. از آنجائى كه اين پيشنهاد به منزله مرگ ابدى نويسنده بود در فاصله ده روز كتابفروشى را بست و خود را ورشكست كرد. خسته و خُرد، آخرين بخش كتاب را در خانه نوشت.
كتاب در خرداد ١٣٦٦ آماده چاپ بود. با معرفى آقاى على دهباشى كتاب در اختيار نشر اسپرك قرار گرفت. در خرداد ١٣٦٨، كتاب منتشر شد و در فاصله سه ماه به تيراژ بيست و دو هزار نسخه رسيد. چندين ناشر از شهرنوش پارسى پور خواستند تا كتاب جديدى براى آنها بنويسد او پيشنهاد نشر مادر را پذيرفت، و در همان زمان كتاب زنان بدون مردان كه در اختيار نشر نقره بود از وزارت ارشاد اجازه چاپ گرفت. در آذر ماه ١٣٦٨ نويسنده به رامسر رفت تا در سكوت كتاب خود را بنويسد. نتيجه كتاب “عقل آبى” بود كه در ميانه راه به دليل نخستين حمله بيمارى شوريدگى- افسردگى متوقف ماند. كتاب در اسفند ماه ١٣٦٨ به انتها رسيد. ماشين شد و در اختيار نشر مادر قرار گرفت. در خرداد سال ١٣٦٩ حمله نشريات بنيادگرا به شهرنوش پارسى پور و كتاب زنان بدون مردان آغاز شد. اين حملات كه باعث دومرتبه دستگيرى نويسنده شد كار چاپ آثار او را متوقف كرد. نشر مادر به علت اخطارهائى كه از طرف افراد مختلف آمده بود خود نسخه اى از كتاب را در اختيار كميته منكرات گذاشت.

نويسنده بعدها كتاب عقل آبى را در امريكا و سوئد به چاپ رساند. در همين امريكا بود كه آثار ديگر خود به نام هاى “خاطرات زندان” (چاپ نشر باران در سوئد)، “’شيوا (يك داستان- دانش، چاپ نشر باران در سوئد) مجموعه داستان هاى “آداب صرف چاى در حضور گرگ”، و رمان “بربال باد نشستن” را به رشته نگارش درآورد. كتاب ماجراهاى ساده و كوچك روح درخت نيز در سوئد به چاپ رسيد. نسخه تحريف شده اين كتاب زير عنوان مردان در برابر زنان” از طرف يك ناشر فاقد اخلاق حرفه اى در ايران به چاپ رسيده است.

رمان “آسیه در میان دو دنیا” آخرین رمان نویسنده از طریق نشر سایه در لوس آنجلس به چاپ رسیده است.

علاوه بر اين آثار نويسنده كتاب هائى را نيز ترجمه كرده است، كه عنوان هاى آنها چنين است:

الف) تاريخ چين از جنگ هاى ترياك تا انقلاب فرهنگى، در چهار جلد

ب) لائودزه و مرشدان دائوئى، نوشته ماكس كالتنمارك

ج) صخره تانيوس، نوشته امين معلوف

د) شكار جادوگران

ه) تاريخ چين براى نوجوانان

و) پيراروانشناسى، سرى چه مى دانم

ظ) سير باختر، رمان، نوشته وو چنگ نن

نكات ديگر:

طوبا و معناى شب به زبان هاى آلمانى، ايتاليائى، انگليسى و هلندی ترجمه شده است.

زنان بدون مردان به زبان هاى انگليسى،فرانسه، سوئدى، ايتاليائى، اسپانيائى، هلندى، بلغاری، لهستانی، پرتقالی و مالايالام ترجمه شده است. ترجمه آلمانی آن نیز در دست چاپ است.

ترجمه هاى پراكنده اى نيز به زبان هاى مختلف دنيا منتشر شده است.

توجه به اين نكته نيز ضرورى ست كه در طى سال ها نويسنده با خواندن كتاب هاى نويسندگان مختلف ايرانى مقالاتى در باره آنها مى نويسد. همچنين گاهى به مناسبت بعضى از مسائل اجتماعى دست به قلم مى برد. شمار اين مقالات زياد است و بيشتر در شهروند، چاپ تورنتو، بررسى كتاب، چاپ لوس آنجلس و مجله نگين چاپ لوس آنجلس به چاپ رسيده اند. از سال 2013 همكارى نويسنده با راديو پویا آغاز شده است.